وقتی به سلامت روان کودکان فکر میکنیم، بدون شک اختلالهای بسیاری به ذهن ما میایند، اما واقعیت آن است که بعضی از مشکلات و اختلالهای روانی کودک کمتر از سایرین مورد توجه قرار میگیرند. اختلال پرخوری عصبی یکی از آنها است که میتواند در هر سنی کودک و نوجوان را تحت تاثیر قرار دهد. پرخوری عصبی در صورتی که توجه والدین را جلب نکند و درمان آن شروع نشود، میتواند چالشهای روحی و جسمی بسیاری را برای بچهها ایجاد کند. بسیاری از خانوادهها ممکن است این اختلال را نادیده بگیرند یا علائم آن را نشناسند. شناختن دلیل و علتهای اصلی این اختلال میتواند در درمان بهموقع بسیار موثر باشد. در این مطلب درباره پرخوری عصبی کودکان و نوجوانان و راههای درمان و بهبود آن صحبت میکنیم.
فهرست مطالب
پرخوری عصبی کودکان چیست؟
در قدم اول باید بدانیم که پرخوری عصبی کودک به چه معنی است. این اختلال همانطور که از نامش مشخص است، یک بیماری سلامت روان است که رفتارهای غذایی ناسالم را در کودکان ایجاد میکند. باید بدانید که اختلالهای مربوط به غذا خوردن مدلهای مختلفی دارد که پرخوری عصبی یکی از آنها است. در این اختلال معمولا فرد بهطور مکرر و منظم مقادیر زیادی غذا میخورد و پس از آن با مصرف داروها یا انجام کارهای خاصی مانند ورزش بیش از حد سعی میکند تا از عواقب پرخوری فرار کند.
این اختلال میتواند در کودکان و نوجوانان نیز مشاهده شود وادامهیافتن آن باعث ایجاد عوارض خطرناکی برای سلامتی میشود. بنابراین والدین، مربیان و سرپرستان کودک باید این اختلال را بشناسند و با علائم آن آشنا باشند تا در صورت مشاهده بتوانند زودتر فرآیند درمان را شروع کنند. یادتان باشد اگر کودک شما به پرخوری عصبی مبتلا است، در قدم اول باید از یک روانشناس کودک خوب کمک بگیرید.
علائم پرخوری عصبی در کودک کداماند؟
افزایش وزن
اختلال پرخوری عصبی ممکن است روی وزن کودک تاثیر محسوسی بگذارد و شما مشاهده کنید که کودک اخیرا بهطور صعودی وزن زیادی اضافه کرده است. البته یادتان باشد که افزایش وزن یکی از واضحترین علائم است، اما ممکن است کودکان مبتلا به بولیمیا یا پرخوری عصبی تغییر وزن زیادی پیدا نکنند.
اظهار نظر منفی درباره ظاهر خود
بعضی از کودکانی که درگیر پرخوری عصبی هستند، تصویر مثبتی از ظاهر و بدن خود ندارند. آنها مدام خود را در آینه نگاه میکنند یا بهطور مکرر خود را وزن میکنند و در اغلب موارد درباره تیپ بدنی خود حرفهای منفی میزنند. این اختلال میتواند بهمرور روی عزت نفس کودک و دوست داشتن خود تاثیر منفی بگذارد.
افزایش ناگهانی علاقه به آشپزی
بسیاری از کودکان و نوجوانانی که دچار اختلال پرخوری عصبی هستند، ممکن است به آشپزی و مطالب مربوط به تغذیه علاقه پیدا کنند. این کار باعث میشود که آنها بتوانند کنترل بیشتری روی غذاها داشته باشند و مواد غذایی بیشتری را در دسترس خود بگذارند.
امتناع از خوردن بعضی از غذاها
برخی از کودکان و نوجوانانی که از پرخوری عصبی رنج میبرند، ممکن است از خوردن بعضی از غذاها یا وعدهها خودداری کنند. این کار میتواند یک رفتار عمدی برای جبران پرخوری باشد. اگر کودک از غذایی قبلا لذت میبرد و حالا میبینید که آن را نمیخورد، ممکن است راهی برای جبران پرخوری او باشد.
جمعکردن و پنهانکردن غذا
درصد بسیاری از کودکان و نوجوانان در انزوا پرخوری میکنند. در بعضی از موارد ممکن است والدین ببینند که بستههای خوراکی یا ظروف غذا در اتاق، کیف یا کمد کودک پنهان شده است. آنها انگیزهای بیولوژیکی از این کار دارند و میترسند با محدودیت غذایی مواجه شوند.
رفتن به دستشویی یا پنهان شدن
اگر کودک بهطور مکرر بهخصوص بعد از خوردن غذا به دستشویی میرود یا جایی پنهان میشود، ممکن است درگیر پاکسازی و استفراغ باشد. بعضی از کودکان برای جبران رفتار پرخوری، بعد از خوردن غذا تلاش میکنند تا استفراغ کنند. بنابراین بهتر است اینگونه رفتارها را زیر نظر داشته باشید.
فعالیت و ورزش بیشازحد
یکی از علائم پرخوری عصبی در کودکان و نوجوانان این است که آنها بیش از میزان متعادل ورزش و فعالیت میکنند. در واقع با این کار میخواهند تاثیر پرخوری را خنثی کنند و در این راستا ممکن است به خودشان آسیب جدی بزنند. بنابراین اگر مشاهده کردید که کودک مدتی است که شدید و به میزان زیاد ورزش میکند، حتما علائم دیگر را در نظر بگیرید و با متخصص مشورت کنید.
مشکلات گوارشی
اگر کودک از مشکلاتی مانند درد معده، رفلاکس یا یبوست شکایت میکند، حتما با دقت رفتارهای غذایی او را زیر نظر بگیرید. همچنین باید بدانید که بعضی از کودکان برای فرار از تاثیر پرخوری، بهطور عمدی استفراغ میکنند که این مسئله روی مری، دهان و حلق آنها تاثیر بسیار خطرناکی میگذارد.
پرخوری عصبی در کودکان چه دلایلی دارد؟
باید بدانید که محققان دلایل مختلفی را برای این اختلال در نظر گرفتهاند، اما آنها عقیده دارند که دلیل قطعی و واضح ابتلا به اختلال پرخوری عصبی هنوز مشخص نشده است. بهطور کلی ممکن است یکی از عوامل زیر یا ترکیبی از آنها باعث ابتلای کودک به این اختلال باشد.
- مشکلات خانوادگی
- استرس و اضطراب فردی
- افسردگی
- زمینههای ژنتیکی و بیولوژیکی
- مشکلات روانی
- چالشهای اجتماعی
راه های درمان پرخوری عصبی کودک و نوجوان
تا به اینجا درباره اختلال پرخوری عصبی در کودکان و علائم آنها صحبت کردیم. حتما برایتان سوال است که این اختلال چگونه بهبود مییابد و درمان میشود. باید بدانید که متاسفانه این اختلال یکی از اختلالهایی است که بسیاری از والدین به آن توجه نمیکنند. از طرفی با توجه به نوع و شدت این اختلال، درمان آن ممکن است به همکاری چند متخصص نیاز داشته باشد. درمان اختلال پرخوری عصبی در کودکان ممکن است با روشهای زیر انجام شود:
- درمان تغذیهای: یک متخصص تغذیه، برنامه غذایی دقیق و مناسب سن و شرایط کودک را برایش تنظیم میکند تا رفتهرفته عادتهای غذایی سالم بازگردد، کمآبی و عدم تعادل ویتامینی در بدن نیز رفع شود.
- مشاوره و تراپی: یک درمانگر یا روانشناس کودک و نوجوان با همکاری والدین جلسات درمانی برگزار میکند تا با کودک درباره افکار، احساسات و رفتارهایش صحبت کند. این جلسهها بهمرور به کودک کمک میکند تا رفتارش را بهبود دهد.
- درمان دارویی: با توجه به تشخیص تیم درمانی ممکن است کودک علاوه بر پرخوری عصبی، دچار اختلالهای دیگری مانند اضطراب یا افسردگی باشد، بنابراین برای کنترل آنها بهتر است دارو مصرف کند.
- بستری در بیمارستان: ممکن است عوارض پرخوری به قدری خطرناک و شدید باشد که تیم درمان تشخیص دهند که کودک باید مدتی را بهطور مستقیم زیر نظر متخصص باشد. بنابراین ممکن است نیاز به بستریشدن داشته باشد.
چطور به کودک مبتلا به پرخوری عصبی کمک کنیم؟
باید بدانید که شما از نزدیکترین افراد زندگی کودک خود هستید. بنابراین باید حواستان به رفتارها، افکار و احساسات فرزندتان باشد. بهتر است علائم این اختلال را بدانید تا بتوانید از آن پیشگیری کنید، اما اگر فرزندتان دچار پرخوری عصبی شده است، میتوانید نکات زیر را رعایت کنید:
- حتما جلسات درمانی و مشاوره را با دقت و نظم برگزار و پیگیری کنید. درباره روند درمان، بهبود یا بدتر شدن علائم با درمانگران کودک و پزشکانش صحبت کنید.
- از کودک و نوجوان خود حمایت کنید. آنها باید بدانند که شما در هر شرایطی آنها را دوست دارید و در کنارشان هستید. کودک باید در کنار شما احساس امنیت داشته باشد.
- با مشورت درمانگر میتوانید جلسات خانوادهدرمانی داشته باشید تا بتوانید راهکارهای بیشتری یاد بگیرید و همراه با فرزندتان برای بهبود این اختلال تلاش کنید.
- هرگز او را سرزنش، تحقیر یا تنبیه نکنید. این کار هیچ کمکی نمیکند و اتفاقا نتیجه بدتری به همراه دارد.
- سعی کنید فضای خانه را در طول درمان آرام و امن نگه دارید، تنشها را کاهش دهید و سعی کنید استرسهای روزمره را از فرزندتان دور کنید.
- از تجربه والدینی که کودکان مبتلا به پرخوری عصبی داشتهاند کمک بگیرید، همیشه آگاهی خود را افزایش دهید و اطلاعات خود را درباره اختلال فرزندتان بهروز نگه دارید.
- سعی کنید مواد غذایی سالم در منزل نگهداری کنید تا کودک کمتر به مواد غذایی مضر میل پیدا کند.
این مطلب را هم از دست ندهید: انواع اختلال در کودکان
سخن پایانی
همه والدین دوست دارند فرزندانی شاد و سالم تربیت کنند، اما ممکن است در مسیر رشد، کودک شما به اختلالهای مختلفی دچار شود. در این صورت شما باید با صبوری و به محض مشاهده علائم غیرعادی با روانشناس و پزشک اطفال مشورت کنید تا بتوانید روند درمان را سریعتر شروع کنید. در این مطلب سعی کردیم درباره پرخوری عصبی در کودکان صحبت کنیم. اگر تجربهای درباره این اختلال دارید آن را با ما و خوانندگان در میان بگذارید.
دیدگاهتان را بنویسید