نکات مهم درباره نوجوانان؛ ۱۱ نکته که باید بدانید!

حتما شنیده‌اید که می‌گویند نوجوانی یکی از سخت‌ترین دوره‌های زندگی برای هر فردی است. در این مرحله افراد احساس می‌کنند که دیگر کودک نیستند، اما هنوز برای پذیرش مسئولیت‌های بزرگ‌تر و استقلال کامل آماده نشده‌اند. این بخشی از زندگی ماست که تلاش می‌کنیم برای خودمان و اطرافیانمان مشخص کنیم که واقعا چه کسی هستیم. نوجوان‌بودن سختی‌های بسیاری دارد و فرد ممکن است در این دوره با چالش‌های متعددی روبه‌رو شود. یکی از مهم‌ترین وظایف والدین این است که به‌خوبی با تغییرات روانی و جسمی فرد در این دوره آشنایی داشته باشند و بتوانند رابطه نزدیک و رفتار مناسب را با فرزند داشته باشند. در این مطلب از نکات مهم درباره نوجوانان می‌گوییم تا بهتر بتوانید آن‌ها و دنیای درونی‌شان را درک کنید. 

نوجوان به دنبال کشف هویت خود است

شروع نوجوانی مصادف است با شروع پرسش‌ها، دوگانگی‌ها، تضادها و افکار مختلف درباره خود واقعی و هویت. باید بدانید که نوجوانان در این دوره مدام به این فکر می‌کنند که «من چه کسی هستم؟» آن‌ها می‌خواهند زندگی و هویت خود را تعریف کنند و از دوره کودکی فاصله بگیرند. نوجوانان تلاش می‌کنند تا مستقل شوند و هویت خود را جدای از والدین بسازند. بنابراین والدین باید همراه و همسفر با فرزند خود تا جایی که می‌توانند او را درک و حمایت کنند. باید به او وظایفی محول کنند تا او حس مسئولیت‌پذیری و استقلال را تجربه کند. 

نوجوانان بیش از هر زمان دیگری به والدین نیاز دارند

نوجوانی دوره حساسی است، یکی از نکات مهم درباره نوجوانان این است که فرد هم می خواهد مستقل شود و هویت خود را بازتعریف کند و هم می‌خواهد از طرف اطرافیان و نزدیکان خود حمایت شود. وظایف والدین با ورود کودک به دنیای نوجوانی بسیار مهم‌تر می‌شود. شما باید سعی کنید همیشه حمایت خود را ابراز کنید. فرزند شما نیاز دارد که شما او را دوست بدارید و همیشه کنارش باشید. ممکن است او در ظاهر این را نشان ندهد، اما باید بدانید که نوجوانان از نظر روانی بسیار به والدین خود نیاز دارند تا بتوانند در هویت‌یابی خود بهتر عمل کنند. والدین باید همیشه زمانی را برای وقت‌گذرانی باکیفیت با فرزند خود شنیدن حرف‌هایش در نظر داشته باشند. 

برای اینکه بدانید در این دوره چه کارهایی انجام دهید، اطلاعات خود را درباره راه های ارتباط با نوجوانان توسعه دهید.

نوجوانان زمان زیادی را با گوشی‌های موبایل می‌گذرانند

نوجوانان امروزی در دوره‌ای به دنیا آمده‌اند که استفاده از اینترنت، موبایل و شبکه‌های اجتماعی به بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی تبدیل شده است. بنابراین طبیعی است که نسبت به نوجوان‌های قدیمی بیشتر از گوشی‌های موبایل خود استفاده کنند. این ویژگی مزایا و معایب بسیاری دارد. برای مثال گوشی موبایل این فرصت را برای آن‌ها فراهم می‌کند تا بتوانند به اطلاعات بسیاری دسترسی داشته باشند و دنیا را بهتر بشناسند. آن‌ها می‌توانند با گروه‌های دلخواه یا هم‌سالان خود ارتباط برقرار کنند. از طرفی امکان استفاده بیش‌ازحد، به اشتراک‌گذاری اطلاعات خصوصی یا قرار گرفتن در معرض کلاه‌برداری و سوء استفاده نیز وجود دارد. بنابراین شما باید بپذیرید که فرزندتان زمان زیادی را با گوشی سپری خواهد کرد، اما از نظارت و کمک به او غافل نشوید.

تمایل نوجوانان به موسیقی بسیار بیشتر است

ممکن است ببینید که کودکتان حالا در اوایل نوجوانی همیشه هدفون را روی گوش‌هایش می‌گذارد. باید بگوییم که نوجوانی مرحله سختی است که فرد با مشکلات جدیدی روبه‌رو می‌شود و گاهی مجبور است آن‌ها را به تنهایی به دوش بکشد. بنابراین در این دوره تمایل بسیاری از نوجوانان به موسیقی بیشتر می‌شود. موسیقی به آن‌ها کمک می‌کند تا افکار، عواطف و احساسات خود را بیان کنند. آن‌ها می‌توانند با کمک موسیقی احساسات خود را بهتر کشف و درک کنند. گوش‌دادن به موسیقی باعث می‌شود که فرد بتواند بهتر و سریع‌تر با موقعیت‌های استرس‌زا کنار بیاید. همچنین موسیقی به نوجوانان کمک می‌کند تا با گروه‌های اجتماعی مختلف ارتباط برقرار کنند و بتوانند احساس تعلق داشته باشند. 

بسیاری از نوجوانان احساس امنیت ندارند

گسترش فناوری و آسان‌شدن ارتباطات باعث می‌شود که بسیاری از ما بیشتر از گذشته زندگی خود را با دیگران مقایسه کنیم. این ویژگی در نوجوانان بیشتر به چشم می‌خورد. یکی دیگر از نکات مهم درباره نوجوانان این است که مقایسه ظاهر، سبک زندگی، شخصیت، درآمد و حتی نمرات باعث می‌شود به‌مرور برای نوجوانان ایجاد شرم شود و بسیاری از آن‌ها از خود تنفر داشته باشند. آن‌ها باید در محیط امن خانواده با کمک والدین و نزدیکان خود بتوانند خود را بپذیرند و مقایسه نکردن خود با دیگران را تمرین کنند. ایجاد محیط پر از اعتماد و امنیت به آن‌ها کمک می‌کند تا راحت‌تر درباره احساسات خود صحبت کنند.

نوجوانان دوست دارند مهم باشند

همان‌طور که گفتیم نوجوانی دوران پرتلاطمی است که می‌تواند روی آینده فرد، احساسات و شکل‌گیری ارتباطات او تاثیر عمیقی بگذارد. بسیاری از نوجوانان نسبت به خانواده منزوی‌تر می‌شوند و می‌خواهند تنهایی بیشتری داشته باشند. اما تقریبا همه آن‌ها می‌خواهند برای کسی مهم باشند. آن‌ها می‌خواهند به نیازها، احساسات و عواطفشان اهمیت داده شود و زندگی آن‌ها برای اطرافیان و نزدیکان خود مهم باشد. بنابراین والدین و اطرافیان نوجوان باید سعی کنند میان ایجاد حریم خصوصی و احترام برای تنهایی فرد با اهمیت‌دادن به نیازها و احساسات آن‌ها تعادل مناسبی ایجاد کنند.

نوجوانان به حضور در گروه دوستان و همسالان نیاز دارند

از دیگر نکات مهم درباره نوجوانان آن است که باید بدانید که دوستی در سطوح مختلف برای نوجوانان بسیار مهم است. یادگیری شروع ارتباط و دوستی‌ها، تغییر یا حفظ روابط مهارت‌هایی است که نوجوانان باید آن‌ها را یاد بگیرند. بسیاری از نوجوانان زمان بیشتری را در تنهایی یا با دوستان خود می‌گذرانند و زمان وقت‌گذرانی آن‌ها با والدین کمتر می‌شود. آن‌ها به دنبال تایید و پذیرفته شدن در گروه هم‌سالان هستند و به این شکل برای خود هویت‌یابی می‌کنند. بنابراین والدین نباید نگران میزان زمان باشند، بلکه باید سعی کنند کیفیت روابط خود با فرزندشان را بالاتر ببرند تا به فرزند خود کمک کنند تا مهارت‌های ارتباطی را تمرین کند و آن‌ها را یاد بگیرد. 

شکل و لباس ظاهری برای نوجوانان مهم است

نوجوان در این سن شروع به خودآگاهی می‌کند و بیشتر درباره خود شناخت پیدا می‌کند. او فکر می‌کند که همه به او توجه می‌کنند و لباس‌ها و ظاهر او را تماشا می‌کنند. رسانه‌های اجتماعی، افراد مشهور و شبکه‌های مختلف باعث می‌شود که نوجوانان نگران ظاهر و تصویر اجتماعی خود باشند. برای بسیاری از آن‌ها مد یک بیانیه است و وسیله‌ای برای بیان‌کردن خود به شمار می‌رود. آن‌ها می‌خواهند بیشتر از قبل خود را ابراز کنند و روی اطرافیان خود تاثیر بگذارند. همچنین آن‌ها برای پذیرفته‌شدن در گروه‌های همسالان سعی می‌کنند از مد آگاهی داشته باشند. 

بسیاری از نوجوانان مدرسه و درس را دوست ندارند

افت عملکرد تحصیلی تا حدی در دوران نوجوانی طبیعی است. بسیاری از بچه‌ها با ورود به دوره تحصیلی جدید با درس‌های سخت‌تر و مسئولیت‌های بیشتر روبه‌رو می‌شوند که این مسئله ممکن است بر فشارهایی که روی روان نوجوانان وجود دارد افزوده شود. بنابراین عملکرد تحصیلی نسبتا ضعیف‌تر از گذشته در این مقطع تا حدی طبیعی است. والدین باید تلاش کنند تا این فشار را برای فرزند خود کمتر کنند. آن‌ها باید از او حمایت کنند و درس و مدرسه را به ابزاری برای فشار روی نوجوان تبدیل نکنند. همچنین اگر نوجوانی بیش‌ازحد افت تحصیلی پیدا کرد، ممکن است مشکل بزرگ‌تری وجود داشته باشد، بنابراین والدین باید با روانشناس حرفه‌ای مشورت کنند.

نوجوانان بیشتر در معرض بیماری‌های روانی هستند

مبتلا شدن نوجوانان به اختلال‌های روحی و روانی بسیار شایع است. از نکات مهم درباره نوجوانان این است که بدانید نوجوانی دوره‌ای است که سلامت روان و جسم فرد بیشتر تهدید می‌شود. بسیاری از نوجوانان در معرض فشارهای متعدد هستند که شدت بالا و تداوم آن‌ها می‌تواند در برخی از موارد سلامتی روان و حتی زندگی فرد را تهدید کند. برخی از نوجوانان به دلیل شرایط زندگی، حس تحقیر، طرد شدن، ارتباط نامناسب با خانواده، وجود تنش‌های بسیار و عدم دسترسی به خدمات باکیفیت در معرض خطر قرار دارند. بنابراین والدین باید در قدم اول محیطی امن، پر از اعتماد، گرم و حمایتگر در خانه بسازند و علاقه خود را به فرزندشان ابراز کنند. سپس در صورتی که حس می‌کنند مشکلی وجود دارد، حتما از یک روانشناس کودک و نوجوان کمک بگیرند. 

نوجوانان دوست دارند چیزهای جدید را تجربه کنند

شاید بتوان گفت که یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های دوران نوجوانی میل به تجربه‌های جدید است که ممکن است در این راه خطراتی نوجوانان را تهدید کند. بسیاری از نوجوانان می‌خواهند کارهای جدید انجام دهند و تجربه‌های خود را توسعه دهند، اما بهتر است والدین از قبل آموزش‌هایی را به فرزند خود بدهند و او را از خطرات احتمالی آگاه کنند. همچنین مهم است که در این مسیر حمایتگر فرزند خود باشند تا در صورت بروز مشکل بتوانند راه مناسبی پیدا کنند. تمایل به دخانیات و مواد مخدر، تجربه‌کردن مصرف نوشیدنی‌های الکلی، تجربه رابطه جنسی و سفر کردن با دوستان نمونه‌هایی است از تجربه‌های جدیدی که ممکن است نوجوانان را به سمت خود بکشاند. 

سخن پایانی

نوجوانی راه پرفرازونشیبی است که می‌تواند در کنار تجربه‌های شیرین و هیجان‌انگیز خود، چالش‌های بسیاری را برای فرد به همراه داشته باشد. درصد زیادی از نوجوانان درگیر اضطراب درباره آینده، پذیرفته‌شدن در جامعه و ابراز وجود خود را دارند. همچنین برخی از آن‌ها به دلیل وجود استرس‌ها، افکار و احساسات جدید درگیر افسردگی می‌شوند یا اختلال‌های روانی مختلفی را تجربه می‌کنند.. باید بدانید که یکی از بهترین راه‌ها برای گذراندن دوره نوجوانی، آگاه‌شدن بیشتر از نکات مهم درباره نوجوانان و نیز کمک گرفتن از روانشناس نوجوانان و کودکان است تا نحوه برخورد با آن‌ها را بهتر یاد بگیرید و بتوانید در این مسیر همراه و همدل ان‌ها بمانید.

سوالات متداول