چه زمانی به روانشناس مراجعه کنیم؟ آشنایی با علائم نیاز به روانشناس

زندگی مانند یک هزارتوی پیچیده است و نیازهای ذهنی و روحی، رفتارها و احساسات ما در این مسیر می‌تواند دستخوش تغییرات مختلفی شود. گاهی ممکن است فکر کنیم که می‌توانیم به‌تنهایی و با قدرت درونی خود مسیرهای پیچیده و چالش‌های روحی را حل کنیم. اما باید بدانید که در این مسیر مواقعی وجود دارد که ما نیاز به یک راهنما و کمک‌کننده حرفه‌ای داریم. فرقی نمی‌کند که خودتان با چالش‌ها و مشکلات دست و پنجه نرم می‌کنید یا یکی از نزدیکان شما درگیر اختلال‌ها و مشکلات روحی شده است، در هر حالت بهتر است علائم نیاز به روانشناس را بشناسید تا بتوانید فرآیند بهبود و درمان را سریع‌تر پیش بگیرید. برای آشنایی با این علائم با ما همراه باشید.

روان درمانی چیست؟

بسیاری از مردم با شنیدن کلمه‌هایی مانند روانشناس و روان درمانی ممکن است گارد بگیرند و موافق مراجعه به روانشناس نباشند. باید بدانید که خلاف تصور رایج، روان درمانی فقط برای کسانی نیست که با بیماری روانی دست و پنجه نرم می‌کنند. این روش درمانی می‌تواند برای هرکسی که تغییرات روحی و روانی مانند استرس یا افسردگی را تجربه می‌کند بسیار مفید باشد. مراجعه به روانشناس به شما اجازه می‌دهد تا در محیطی امن و بدون ترس از قضاوت تجربه‌ها، چالش‌ها و مشکلات خود را بیان کنید تا با کمک روانشناس مهارت‌های مقابله با آن‌ها را به دست آورید. روان درمانی مدل‌های مختلفی دارد که در دسته‌های زیر قرار می‌گیرند:

• روان درمانی بین فردی و بهبود عملکرد اجتماعی افراد
• روان درمانی روانکاوانه برای درمان افسردگی و اختلالات روحی و روانی
• درمان تحلیلی شناختی با تاکید بر بررسی رفتارهای گذشته فرد
• روان درمانی سیستماتیک برای تحلیل تعامل‌های افراد در روابط
• درمان انسان‌گرایانه با تمرکز بر توانایی‌های فرد
• درمان شناختی رفتاری با هدف تغییر در افکار و رفتار

این مطلب هم برای شما مفید است: تفاوت روانشناس با روانپزشک در چیست؟

چه موقع نیاز به روانشناس داریم؟

در آستانه مرحله جدیدی از زندگی خود هستید

یکی از مهم‌ترین نشانه‌هایی که نیاز به روانشناس را به شما گوشزد می‌کند این است که نسبت به قبل احساس استرس و نگرانی بیشتری دارید. اگر شما مرحله تازه‌ای از زندگی را تجربه می‌کنید، معمولا سطح استرس بیشتری خواهید داشت. بسیاری از ما با تغییرات جدید زندگی ممکن است احساس ناامنی، بی‌ثباتی و نگرانی داشته باشیم. بنابراین اگر تغییراتی مانند تغییر شغل، بارداری، مهاجرت، ازدواج یا تغییر دیگری را تجربه می‌کنید و احساس استرس شما بیشتر شده است، حتما از یک روانشناس کمک بگیرید.

اعتماد به نفس پایینی دارید

یکی از مهم‌ترین مواردی که در داشتن زندگی شاد و آرام به ما کمک می‌کند، عزت نفس است. در بسیاری از موارد به دلیل نوع تربیت در کودکی و مشکلات و شکست‌های زندگی، بسیاری از ما اعتماد به نفس خود را از دست می‌دهیم. احساس بی‌ارزش بودن، دوست‌نداشتن خود و احساس شرم بی‌مورد از جمله مواردی است که نشان می‌دهد اعتماد به نفس پایینی دارید. اگر مدتی است این احساسات را درون خود حس می‌کنید، باید به دنبال راهکار باشید. کمبود اعتماد به نفس به مرور زمان می‌تواند ضربه زیادی به زندگی شخصی و تعامل‌های اجتماعی شما وارد کند.

به فکر صدمه زدن به خود هستید

آیا تابه‌حال برایتان پیش آمده که احساس کنید ارزش زیستن ندارید و می‌خواهید به خودتان آسیب بزنید؟ یادتان باشد یکی از خط قرمزهای نیاز به روانشناس این است که به فکر آسیب‌زدن به خود افتاده‌اید. باید بدانید که جسم شما به اندازه روحتان ارزشمند است و اگر می‌خواهید به خودتان آسیب بزنید، باید از یک متخصص کمک بگیرید. تمایل به آسیب‌زدن به خود در بسیاری از نوجوانان مشاهده می‌شود. بنابراین اگر دیدید که فرزند شما به این کار تمایل دارد، حتما به روانشناس کودک و نوجوان مراجعه کنید. 

در روابط خود مشکل دارید

یادتان باشد که رابطه‌های ما مانند گیاه هستند و نیاز به مراقبت و رسیدگی دارند. حفظ تعادل و ارتباط خوب نیاز هر رابطه صمیمانه‌ای است اما باید بدانید که همیشه همه‌چیز خوب پیش نمی‌رود. اگر در رابطه‌های خود مانند رابطه با همسر، با فرزند یا والدین دچار مشکل شده‌اید، احتمالا باید به یک روانشناس مراجعه کنید. گاهی بخش زیادی از مشکلات ما در روابط با صحبت کردن حل می‌شوند، اما اگر چالش‌هایی در رابطه‌های شما وجود دارند که نمی‌توانید آن‌ها را حل کنید، بهتر است از یک درمانگر حرفه‌ای کمک بگیرید. درمانگران به شما کمک می‌کنند تا با چالش‌ها، نقاط ضعف و قوت خودتان و طرف مقابلتان آشنا شوید و در راه مدیریت و بهبود آن‌ها تلاش کنید.

احساس می‌کنید از نظر عاطفی تعادل ندارید

واقعا چه کسی است که تابه‌حال دچار آشفتگی‌های عاطفی نشده باشد؟ همه ما حداقل یک بار در زندگی خود احساس سردرگمی یا عدم تعادل در روابط عاطفی کرده‌ایم. ممکن است این روزها بیشتر از قبل گریه می‌کنید، یا دلتان می‌خواهد گریه کنید، اما نمی‌توانید. شاید هم برایتان پیش آمده که مدت زیادی را سکوت می‌کنید و احساسات متناقضی را تجربه می‌کنید. همچنین ممکن است نتوانید احساسات خود را در موقعیت‌های مختلف به‌خوبی کنترل کنید. در این مواقع توصیه می‌کنیم از یک درمانگر کمک بگیرید تا بتوانید به حالت عادی برگردید. نیازی نیست همیشه خود را قوی نشان دهید، اگر فکر می‌کنید از نظر عاطفی مثل همیشه نیستید و آسیب دیده‌اید، وقت آن است که به یک روانشناس مراجعه کنید.

دلتان می‌خواهد از اجتماع دوری کنید

اگر قبلا به مجالس، دورهمی‌ها و جمع‌شدن دوستان علاقه داشته‌اید ولی حالا دیگر نمی‌خواهید این کارها را انجام دهید، ممکن است به کمک نیاز داشته باشید. شاید به این فکر کنید که دلتان می‌خواهد از جمع دوری کنید و گوشه‌گیر باشید، در این صورت بهتر است با یک روانشناس صحبت کنید. این‌ها می‌تواند نشانه این باشد که شما مانند گذشته خوشحال نیستید و در جمع احساس خوبی ندارید. یک درمانگر حرفه‌ای به شما کمک می‌کند تا به روال زندگی عادی خود برگردید.

احساس می‌کنید کارایی گذشته را ندارید

اختلال‌ها و ناراحتی‌های روحی، آشفتگی‌های عاطفی و نگرانی‌های درونی باعث می‌شوند که شما کارایی خود را از دست بدهید. این موارد اگر به آن‌ها توجه نکنید، بر تمرکز و بهره‌وری شما تاثیر منفی می‌گذارند. اگر فکر می‌کنید که زمان کار کردن مفید شما کاهش پیدا کرده است، زودتر از قبل خسته می‌شوید و فکر می‌کنید موثر نیستید، احتمالا نیاز به کمک دارید. بهتر است با یک روانشناس صحبت کنید تا بتوانید راهکارهای مناسب را بیابید.

با تروما یا آسیب شدید مواجه شده‌اید

آسیب‌هایی که در کودکی یا بزرگسالی می‌بینید، می‌تواند برای مدت طولانی فرد را آزار دهند و از نظر روحی و جسمی تاثیر بدی روی فرد بگذارند. مقابله و کنار آمدن با تروما اصلا آسان نیست و در بسیاری از موارد شما باید به یک روانشناس مراجعه کنید. بسیاری از کودکان نیز دچار تروما می‌شوند که این آسیب‌ها می‌تواند آسیب‌های شدید جسمی مانند تصادف، یا آسیب‌های روحی مانند از دست دادن عزیزان باشد. در این صورت والدین یا سرپرستان کودک باید از روانشناس کودک کمک بگیرند تا او بتواند با تجربه‌های تلخ خود کنار بیاید و به مرور بهبود پیدا کند.

عادت‌های خواب و غذای نامناسب دارید

اگر احساس می‌کنید که نسبت به گذشته عادت‌های غذایی و خواب شما دچار تغییرات شده است، احتمالا باید از یک درمانگر کمک بگیرید. ممکن است در دوره کوتاهی به دلیل مشغله‌ها یا استرس‌ها، این تغییرات را احساس کنید، اما اگر به‌طور مکرر با آن درگیر هستید، حتما به یک روانشناس باتجربه مراجعه کنید. 

به مواد مخدر یا الکل عادت کرده‌اید

باید بدانید که بدن سالم می‌تواند یک زندگی سالم و روحیه قوی را در ما ایجاد کند. اعتیاد به مواد مخدر، الکل یا کافئین بیش‌ازحد می‌تواند به ما آسیب برساند. این موارد می‌تواند تعادل را در زندگی شما به هم بزند. بنابراین اگر به‌طور مداوم از الکل، مواد مخدر یا میزان زیادی کافئین استفاده می‌کنید، برای کاهش آن بهتر است از یک روانشناس کمک بگیرید.

این مطلب هم برای شما مفید است: چرا از مراجعه به روانشناس امتناع می‌کنیم؟

سخن پایانی

چالش‌ها و سختی‌ها همیشه در زندگی وجود دارند، اما گاهی ما به‌تنهایی نمی‌توانیم با آن‌ها مقابله کنیم. اینجاست که باید از یک روانشناس حرفه‌ای کمک بگیریم. یادتان باشد که فقط بزرگسالان نیستند که به روانشناس نیاز دارند. کودکان به دلیل روحیه حساس‌تر ممکن است بیشتر در معرض تنش‌های روحی، استرس‌ها و درگیری‌های عاطفی باشند. بنابراین بهتر است به این موضوع توجه داشته باشید تا اگر نشانه‌ها و علائمی را در فرزندتان مشاهده کردید، به روانشناس کودک مراجعه کنید. 

در این مطلب سعی کردیم مهم ترین علائم نیاز به روانشناس را برای شما بازگو کنیم. یادتان باشد هرکدام از این علائم در صورتی که ادامه‌دار شوند، می‌توانند زندگی شخصی، روحیه و زندگی اجتماعی شما را تحت تاثیر قرار دهند. بنابراین اگر احساس کردید این علائم را دارید، در اسرع وقت به روانشناس مراجعه کنید و از او کمک بگیرید. 

سوالات متداول