ممکن است در طول دوران کودکی فرزند خود حس کنید که شوق و انگیزه خود را برای انجام کارها از دست داده است. باید بدانید که افسردگی میتواند انسان را در هر سنی تحت تاثیر قرار دهد. کودک در طول تکامل و رشد خود نوسانات خلقی مختلفی را تجربه میکند، اما افسردگی متفاوت است. این اختلال میتواند بر نحوه تعامل کودک با دیگران تاثیر بگذارد. همچنین کودک افسرده ممکن است بسیاری از لذتها را از دست بدهد. در این مطلب درباره علائم افسردگی در کودکان و راهکارهای بهبود آنها صحبت خواهیم کرد.
فهرست مطالب
افسردگی کودک چیست؟
افسردگی اختلالی است که میتواند باعث ایجاد احساسات پیچیدهای در فرد شود. فرد افسرده در بسیاری از موارد احساس غمگینی، ناامیدی یا بیانگیزگی دارد. در موارد شدید افسردگی روی خواب، اشتها و روابط فرد با دیگران تاثیر زیادی دارد. افسردگی همچنین میتواند باعث شود که فرد شوق خود را نسبت سرگرمیها و فعالیتهایی که قبلا از آن لذت میبرده است، از دست بدهد. یادتان باشد در موارد حاد، افسردگی میتواند به افکار خودکشی منجر شود.
دکتر روانشناس کودکان بیان میکند که اختلال افسردگی معمولا اگر بیشتر از دو هفته طول بکشد، تشخیص داده میشود. نکته مهم این است که افراد افسرده به کمک والدین، مربیان و روانشناس متخصص نیاز دارند تا این اختلال کنترل و درمان شود.
دلایل افسرده شدن کودک چیست؟
ممکن است بپرسید چرا کودکان افسرده میشوند و این اختلال چه دلایلی دارد؟ فهمیدن دلیل افسردگی کودک اهمیت زیادی دارد، زیرا باعث میشود بتوانید با کمک متخصص راه درمان و بهبود بهتر و مناسبتری پیدا کنید. یادتان باشد افسردگی کودکان ممکن است به دلیل ترکیبی از عوامل مختلف اتفاق بیفتد و ناامیدی و غم کودک را تشدید کند. مواردی که خطر افسردگی در کودکان را افزایش میدهند عبارتاند از:
- مشکلات خانوادگی: یادتان باشد یکی از مهمترین مواردی که میتواند زمینه افسردگی را در کودک ایجاد کند، وجود مشکلات مختلف در خانواده است. یک رویداد دشوار و غمانگیز، جدایی والدین، فوت یا بیماری یکی از نزدیکان، تحقیر در خانواده، تنبیه فیزیکی یا مشکلات رفتاری والدین یا خواهر و برادران، همگی میتوانند در ابتلا به افسردگی کودک نقش داشته باشند.
- قلدری: ممکن است کودک در خانواده، مدرسه یا جمع دوستان تحت قلدری قرار بگیرد. خواهر و برادر بزرگتر، یا همسالان کودک ممکن است او را تمسخر یا سرزنش کنند، به او آزار روحی یا آسیب برسانند. در این صورت کودک ممکن است حس تنهایی، ناامیدی و غم داشته باشد و به افسردگی مبتلا شود.
- آزار جسمی، عاطفی یا جنسی: کودک ممکن است در خانواده، مدرسه یا هر جای دیگری آزار ببیند و بترسد یا خجالت بکشد که درباره آنها با افراد امن صحبت کند. آزار جنسی کودکان در بسیاری از مواقع از سمت آشنایان کودک اتفاق میافتد و همین مسئله تحمل آن را برای کودک دشوارتر میکند. آزار روحی و عاطفی و تنبیههای بدنی میتواند افسردگی در کودکان را تشدید کند.
- سابقه افسردگی در خانواده: اگر یک یا چند نفر از اعضای خانواده سابقه افسردگی داشته باشند، ممکن است کودک نیز در معرض ابتلا به آن باشد.
آشنایی با علائم افسردگی در کودکان
تا اینجا دانستیم که افسردگی در کودکان به چه معنی است و چه مواردی باعث افسردگی کودکان میشود. در قدم بعدی باید بدانید که افسردگی در کودک چه علائمی دارد تا اگر این ویژگیها و رفتارها را در فرزندتان مشاهده کردید، حتما در اسرع وقت با یک روانشناس کودک خبره مشورت کنید. در ادامه مهم ترین علائم افسردگی در کودکان را معرفی میکنیم.
- غم، اندوه یا ناراحتی کودک هیچوقت از بین نمیرود.
- کودک معمولا بدخلق است یا بهسرعت تحریک میشود
- کودک به چیزهایی که قبلا از آنها لذت میبُرد، دیگر علاقه ندارد.
- در بسیاری از مواقع کودک احساس خستگی و فرسودگی میکند.
- ممکن است خواب فرزند شما به هم ریخته باشد یا بیشازحد بخوابد.
- کودک در تمرکز کردن مشکلاتی داشته باشد.
- فرزند شما نسبت به گذشته در تعامل با دوستان یا خانواده دچار مشکل شود.
- کودک احساس بلاتکلیفی داشته باشد.
- اعتماد به نفس کودک شما کاهش پیدا کند.
- کمتر از حد معمول غذا بخورد یا پرخوری کند.
- بهطور مشهود تغییرات وزن داشته باشد.
- درباره احساس گناه یا بیارزش بودن صحبت میکند.
- کودک شما افکاری درباره آسیبزدن به خود یا خودکشی داشته باشد.
- احساس پوچی یا بیاحساسی داشته باشد.
- در مدرسه رفتار مشکلسازی داشته باشد.
باید بدانید که افسردگی در کودکان در بسیاری از موارد با اضطراب همراه است، بنابراین توصیه میکنیم درباره اضطراب در کودکان و نوجوانان بیشتر بدانید.
چگونه به کودک افسرده کمک کنیم؟
حالا که درباره افسردگی، دلایل و علائم افسردگی کودکان دانستید، وقت آن است که بدانید با یک کودک افسرده باید چگونه رفتار کنید. فراموش نکنید که کودک افسرده نیاز به حمایت و برنامه درمانی تخصصی دارد، وگرنه احساسات بد و علائم افسردگی او تشدید میشود و روند درمان را سختتر میکند.
روان درمانی
یکی از مهمترین و حیاتیترین گزینهها برای درمان افسردگی کودکان، روان درمانی است. شما باید به محض اینکه علائم افسردگی کودک را مشاهده کردید، با یک روانشناس و مشاور تخصصی کودک صحبت کنید تا بتوانید مسیر درمان و بهبود فرزندتان را شروع کنید. روان درمانی کودک در زمینه افسردگی، ابتدا به کشف علتهای اصلی این اختلال میپردازد و بر اساس علتها و شدت افسردگی کودک، درمان را شروع میکند. یادتان باشد که رواندرمانی پروسهای طولانیمدت دارد
دارو درمانی
در موارد شدیدتر، اگر کودک به جلسات روان درمانی پاسخ نداد و بهبود قابل توجهی برای او رخ نداد، مصرف داروهای ضد افسردگی تجویز میشود. یادتان باشد که داروهای ضد افسردگی یک درمان مکمل برای روان درمانی و مشاوره به شمار میرود. در واقع میتوانیم بگوییم که ترکیبی از روشهای روان درمانی و دارویی یکی از موثرترین راهها برای درمان افسردگی کودکان است. یادتان باشد که داروها را فقط پزشک متخصص باید برای کودک تجویز کند. بنابراین از تغییر دارو یا تغییر میزان مصرف آن بدون تجویز پزشک خودداری کنید.
مسئولیتهای والدین در قبال افسردگی کودک
یکی از چیزهایی که باید درباره افسردگی بدانید که بدون شک کودک به مشاور و روانشناس خبره نیاز دارد. اما یادتان باشد که رفتار شما در خانه و ساختن یک محیط مناسب برای کودک افسرده بسیار ضروری و مهم است. بنابراین بهتر است با مشورت با رواندرمانگر فرزند خود، راههایی را برای کمککردن به او پیدا کنید. بعضی از این راهها عبارتاند از:
- در قدم اول، افسردگی فرزند خود را انکار نکنید. به او برچسبهای دیگر نزندی و بپذیرید که فرزندتان افسرده شده است.
- کمک گرفتن از روانشناس و مشاور را به تاخیر نیندازید. یادتان باشد که اهمیت درمان افسردگی کودک را درک کنید و به محض تشخیص علائم به درمانگر مناسب مراجعه کنید.
- درباره افسردگی در کودکان و راههای بهبود آن اطلاعات کسب کنید. سعی کنید خود را بهروز نگه دارید تا بتوانید در کنار فرزندتان باشید.
- برای کودک محیطی امن، حمایتگر و صمیمی بسازید. کودک باید در فضای خانه احساس راحتی و امنیت داشته باشد. با شما بهراحتی صحبت کند و دغدغههای خود را با والدین خود در میان بگذارد.
اگر کودک شما مبتلا به استرس است، یاد بگیرید که چگونه استرس کودکان را از بین ببرید.
سخن پایانی؛ کودکان افسرده را فراموش نکنید
کودکان در روند رشد خود ممکن است دچار اختلالهای روانی مختلفی شوند که بسیاری از آنها با کمک پزشک و روانشناس قابل درمان، بهبود یا کنترل است. اختلال افسردگی نیز یکی از اختلالهای شایع در بین بچهها است که میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد. شما باید به رفتارهای کودک خود دقت داشته باشید و اگر علائم افسردگی در کودکان را مشاهده کردید، حتما به متخصص روانشناس مراجعه کنید. یادتان باشد که بیاهمیتبودن نسبت به این علائم میتواند افسردگی کودک را تشدید کند، تا جایی که کودک به خودش آسیب بزند یا افکار خودکشی داشته باشد. بنابراین حتما علائم این اختلال را جدی بگیرید و با متخصص مشورت کنید. در این مطلب سعی کردیم درباره افسردگی در کودک و علائم آن بیشتر صحبت کنیم. لطفا تجربهها و سوالات خود را با ما در میان بگذارید.
دیدگاهتان را بنویسید